- Smaakversterkers maken bestaande smaken voller, vooral de hartige umamismaak.
- In de EU gaat het om E620 tot E650, met mononatriumglutamaat (E621) als bekendste.
- Ook zonder E-nummer kan een product veel glutamaat bevatten, bijvoorbeeld via gistextract.
Een smaakversterker voegt zelf nauwelijks smaak toe, maar maakt de smaak die er al is voller, ronder en ‘hartiger’. Een zakje soep, een bouillonblokje, chips of een kant-en-klare saus smaakt daardoor rijker dan de ingrediënten alleen zouden doen. Daarom zijn smaakversterkers zo populair bij fabrikanten — en daarom blijven ze ook zo omstreden.
Op Smaakversterkers.eu verzamelen we al sinds 2020 artikels over dit onderwerp: van kritische opiniestukken en persoonlijke verhalen tot praktische uitleg. Op deze pagina zetten we de basis op een rij en verwijzen we je naar alle potjes uit dit rek.
Wat is een smaakversterker precies?
Volgens de Europese wetgeving is een smaakversterker een levensmiddelenadditief dat de bestaande smaak en/of geur van een levensmiddel versterkt. Het is dus iets anders dan een aroma (dat een smaak toevoegt) of een zoetstof (die zoet maakt). Toegelaten smaakversterkers krijgen een E-nummer in de reeks E620–E650.
De meeste smaakversterkers werken in op de vijfde basissmaak: umami. Op onze tong zitten receptoren die specifiek reageren op glutamaat en op ribonucleotiden zoals guanylaat en inosinaat. Prikkel je die, dan ervaar je een ‘bouillonachtige’, hartige volheid.
De drie families
| Familie | E-nummers | Wat doet het? |
|---|---|---|
| Glutamaten | E620–E625 | Glutaminezuur en zijn zouten, met mononatriumglutamaat (MSG, E621) als bekendste. Geeft de typische umamismaak. |
| Ribonucleotiden | E626–E635 | Guanylaat en inosinaat. Versterken het effect van glutamaat tot wel enkele keren; daarom vaak samen gebruikt. |
| Overige | E640, E650 | Glycine en zinkacetaat, minder vaak gebruikt. |
De volledige lijst met uitleg per nummer vind je in onze E-nummertabel.
Waar zitten smaakversterkers in?
Je vindt ze vooral in hartige, bewerkte producten: soepen en bouillonblokjes, sauzen en dressings, chips en zoutjes, kruidenmixen, vleeswaren, kant-en-klaarmaaltijden, instantnoedels en snacks. In ongeraffineerde basisproducten zoals groenten, vers vlees, melk of brood zonder toevoegingen zitten ze niet als additief.
Steeds meer fabrikanten schrappen E621 van het etiket, maar gebruiken in de plaats gistextract, gehydrolyseerd plantaardig eiwit of sojasaus. Die bevatten van nature veel vrij glutamaat en hebben geen E-nummer nodig. Hoe je dat herkent, lees je in smaakversterkers op het etiket.
Waarom zijn ze omstreden?
Sinds eind jaren zestig circuleren verhalen over hoofdpijn, blozen en hartkloppingen na het eten van gerechten met veel MSG. Dierproeven uit de jaren zeventig, waarbij jonge dieren hoge doses glutamaat ingespoten kregen, voedden de ongerustheid verder. Op deze site verschenen daarover verschillende kritische stukken en lezersverhalen:
- Smaakversterkers: de grote verleiding
- Bent u overgevoelig voor MSG?
- Diverse klachten na het gebruik van smaakversterkers
- Vetzucht door glutamaat, nota bene wetenschappelijk bewezen!
- Bedrieglijk onderzoek naar veiligheid smaakversterkers
Wat zegt de wetenschap in 2026?
De Europese voedselveiligheidsautoriteit EFSA herbeoordeelde de glutamaten (E620–E625) in 2017 en stelde voor het eerst een aanvaardbare dagelijkse inname (ADI) van 30 mg per kilogram lichaamsgewicht vast. Voor een volwassene van 70 kg komt dat neer op ongeveer 2,1 gram glutaminezuur per dag. EFSA merkte op dat mensen die veel bewerkte producten eten — en sommige kinderen — daar boven kunnen uitkomen, en vroeg de Europese Commissie om de maximumgehaltes in voeding te herzien.
Tegelijk konden goed opgezette dubbelblinde studies de klachten na MSG niet consequent oproepen wanneer het samen met voedsel werd gegeten. Het eerlijke antwoord is dus genuanceerd: voor de meeste mensen zijn normale hoeveelheden geen probleem, maar wie veel ultrabewerkt eet, krijgt er makkelijk meer van binnen dan nodig. En wie merkt dat hij slecht reageert, heeft er alle belang bij om etiketten te lezen.
Smaakversterkers vermijden of beperken
- Kook vaker zelf met verse ingrediënten. Zo bepaal je zelf wat erin gaat.
- Lees het etiket en zoek naar E620–E650 én naar verborgen bronnen. Onze etiketscanner doet dat in één klik.
- Gebruik natuurlijke umami: tomaat, paddenstoelen, Parmezaanse kaas, miso of kombu. Recepten vind je in koken zonder smaakversterkers.
- Let ook op zout: producten met veel smaakversterkers zijn vaak ook erg zout. Tel je dag op met de zoutteller.




